วันเนยถั่วลิสงแห่งชาติ

24 มกราคม, เสาร์

วันเนยถั่วลิสงแห่งชาติ (National Peanut Butter Day) เป็นวันเฉลิมฉลองที่เน้นยกย่องเนยถั่วลิสงในฐานะผลิตภัณฑ์อาหารยอดนิยม โดยมีการระบุอย่างแพร่หลายในสหรัฐอเมริกาว่าตรงกับวันที่ 24 มกราคมของทุกปี วันดังกล่าวไม่ใช่วันหยุดราชการหรือวันหยุดอย่างเป็นทางการของรัฐ แต่เป็น “วันเฉลิมฉลอง” ตามปฏิทินวันพิเศษด้านอาหาร (food holidays)

ประวัติความเป็นมา

กำเนิดของวันเนยถั่วลิสงแห่งชาติในฐานะวันเฉลิมฉลองอาหารไม่ได้มีหลักฐานบันทึกที่เป็นทางการแน่ชัด ทั้งชื่อผู้ริเริ่มและปีที่เริ่มใช้วันดังกล่าวไม่ปรากฏในเอกสารทางราชการหรือกฎหมาย ส่วนใหญ่ปรากฏผ่านปฏิทินวันอาหาร หนังสือรวบรวม “วันพิเศษ” และสื่อด้านการตลาดของผู้ผลิตอาหารในสหรัฐอเมริกา

อย่างไรก็ดี การเติบโตของอุตสาหกรรมเนยถั่วลิสงในสหรัฐอเมริกาเป็นพื้นฐานสำคัญของการเกิดวันเฉลิมฉลองนี้ เนยถั่วลิสงพัฒนาขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 19 ปลายศตวรรษ โดยมีการจดสิทธิบัตรผลิตภัณฑ์และเครื่องโม่ถั่วหลายฉบับในช่วงทศวรรษ 1880–1900 จากนั้นกลายเป็นผลิตภัณฑ์แพร่หลายช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 เมื่อเนยถั่วลิสงถูกใช้ในอาหารทหารและในเมนูโรงเรียน

การบันทึกวันเนยถั่วลิสงแห่งชาติในวันที่ 24 มกราคมเริ่มพบอย่างต่อเนื่องในปฏิทินวันอาหารและแหล่งข้อมูลออนไลน์จำนวนมากตั้งแต่ช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 20 เป็นต้นมา และได้รับการยอมรับในเชิงปฏิบัติผ่านกิจกรรมทางการตลาดของผู้ผลิตและผู้จำหน่ายผลิตภัณฑ์จากเนยถั่วลิสง

ความสำคัญและบทบาท

เนื่องจากวันเนยถั่วลิสงแห่งชาติไม่ใช่วันหยุดราชการหรือวันสำคัญทางกฎหมาย จึงไม่มีบทบาทเชิงสถาบันในระดับรัฐหรือรัฐบาล ความสำคัญหลักของวันดังกล่าวเกี่ยวข้องกับด้านต่อไปนี้

• ด้านวัฒนธรรมอาหาร: สะท้อนบทบาทของเนยถั่วลิสงในวัฒนธรรมการกินของสหรัฐอเมริกา โดยเฉพาะในฐานะส่วนประกอบหลักของแซนด์วิช เนยถั่วลิสงและแยม (peanut butter & jelly sandwich)
• ด้านอุตสาหกรรมอาหาร: เป็นโอกาสในการส่งเสริมแบรนด์และผลิตภัณฑ์ของผู้ผลิตเนยถั่วลิสงและอาหารแปรรูปที่ใช้เนยถั่วลิสงเป็นส่วนผสม เช่น ขนมอบ ซีเรียล ขนมหวาน หรือขนมขบเคี้ยว
• ด้านโภชนาการและการสื่อสารสาธารณะ: บางองค์กรด้านอาหารและโภชนาการใช้โอกาสนี้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับคุณค่าทางโภชนาการของถั่วลิสงและเนยถั่วลิสง ทั้งในเรื่องโปรตีน ไขมันไม่อิ่มตัว วิตามิน และแร่ธาตุ ตลอดจนการให้ข้อมูลเกี่ยวกับการแพ้อาหารจากถั่วลิสง

ประเพณีและรูปแบบการเฉลิมฉลอง

เนื่องจากเป็นวันเฉลิมฉลองที่ไม่เป็นทางการ รูปแบบกิจกรรมจึงยืดหยุ่นและหลากหลาย โดยมักพบในพื้นที่ที่เนยถั่วลิสงได้รับความนิยมสูง โดยเฉพาะในสหรัฐอเมริกา ตัวอย่างกิจกรรมที่พบได้ ได้แก่

• การจัดเมนูพิเศษในร้านอาหารหรือคาเฟ่ เช่น ของหวาน เครื่องดื่ม หรือเบเกอรีที่ใช้เนยถั่วลิสง
• การจัดโปรโมชั่นและส่วนลดสินค้าจากเนยถั่วลิสงโดยผู้ผลิตและร้านค้าปลีก
• การเผยแพร่สูตรอาหารที่ใช้เนยถั่วลิสงผ่านสื่อสังคมออนไลน์ เว็บไซต์อาหาร หรือบล็อกด้านการทำอาหาร
• กิจกรรมให้ความรู้เกี่ยวกับโภชนาการและความปลอดภัยสำหรับผู้แพ้ถั่วลิสง โดยองค์กรด้านสุขภาพและโภชนาการบางส่วน

การเฉลิมฉลองส่วนใหญ่มีลักษณะไม่เป็นทางการและเกิดขึ้นในระดับครัวเรือน ชุมชน หรือธุรกิจเอกชน มากกว่าการจัดงานในระดับเมืองหรือประเทศ

ข้อเท็จจริงที่น่าสนใจ

• นอกเหนือจากวันเนยถั่วลิสงแห่งชาติแล้ว ยังมีวันเฉลิมฉลองที่เกี่ยวข้องกับเนยถั่วลิสงและถั่วลิสงอีกหลายวันในปฏิทินวันอาหารของสหรัฐอเมริกา เช่น วันแซนด์วิชเนยถั่วลิสงและแยม (National Peanut Butter and Jelly Day) และวันถั่วลิสงแห่งชาติ (National Peanut Day)
• แม้จะถูกเรียกว่า “วันแห่งชาติ” (National) แต่วันเนยถั่วลิสงแห่งชาติในวันที่ 24 มกราคมไม่ได้ถูกกำหนดโดยกฎหมายของรัฐบาลกลางสหรัฐอเมริกา และไม่มีสถานะเป็นวันหยุดที่ได้รับค่าจ้างหรือวันหยุดราชการ
• เนยถั่วลิสงเป็นผลิตภัณฑ์ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในสหรัฐอเมริกา โดยสถิติจากองค์กรการค้าด้านถั่วลิสงในสหรัฐระบุว่าชาวอเมริกันส่วนใหญ่บริโภคเนยถั่วลิสงเป็นประจำ และมีบทบาทสำคัญในอุตสาหกรรมเกษตรและการแปรรูปอาหารที่เกี่ยวข้องกับถั่วลิสง
• ความนิยมของวันเนยถั่วลิสงแห่งชาติได้รับแรงเสริมจากการใช้งานสื่อสังคมออนไลน์ โดยมีการใช้แฮชแท็กและแคมเปญออนไลน์จำนวนมากในแต่ละปี เพื่อแลกเปลี่ยนภาพและสูตรอาหารที่ใช้เนยถั่วลิสง